Hội thảo AI trong Khí tượng và Khí hậu học: Mở rộng tiềm năng cho những cơ hội phát triển

Hội thảo khoa học ngày 13/3/2026 đã trở thành diễn đàn tri thức quan trọng, nơi các chuyên gia hàng đầu thảo luận về sự giao thoa giữa trí tuệ nhân tạo và khoa học trái đất nhằm tối ưu hóa dự báo và nghiên cứu.

Chiều ngày 13/3/2026, Hội thảo khoa học về ứng dụng các kỹ thuật AI trong đào tạo và nghiên cứu khoa học trong ngành Khí tượng và khí hậu học đã diễn ra sôi nổi, hào hứng với rất nhiều kết quả nghiên cứu và thông tin mới được chia sẻ từ các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước. Hội thảo đã thu hút đông đảo thầy cô, các nhà khoa học và sinh viên tham dự trực tiếp tại phòng 421T1 và trực tuyến trên nền tảng ZOOM (với hơn 80 đại biểu tham dự từ xa). 

Tầm nhìn chiến lược về chuyển đổi số trong giáo dục đại học

Mở đầu hội thảo, PGS. TS Trần Quốc Bình – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (ĐHQGHN) đã có bài phát biểu định hướng quan trọng. Ông khẳng định trí tuệ nhân tạo (AI) không còn là một khái niệm xa vời mà đã trở thành công cụ cốt lõi, tác động sâu rộng đến mọi mặt của đời sống.

Việc tích hợp AI vào đào tạo và nghiên cứu ngành Khí tượng không chỉ giúp nâng cao trình độ chuyên môn mà còn là bước đi tất yếu để sinh viên Việt Nam sẵn sàng thích ứng với thị trường lao động toàn cầu. Đây là hành động cụ thể nhằm hiện thực hóa tinh thần đột phá khoa học công nghệ của Nghị quyết 57.

Những công trình nghiên cứu tiêu điểm: Khi dữ liệu "biết nói"

Hội thảo đã nghe các báo cáo chuyên sâu, thể hiện sự ứng dụng linh hoạt của AI trong việc giải quyết các bài toán hóc búa về dự báo:

• Hệ thống dự báo khu vực thế hệ mới: Từ Saudi Arabia, TS. Lương Mạnh Thắng (ĐH King Abdullah) đã trình bày phương pháp kết hợp mô hình vật lý truyền thống với mô hình dựa trên số liệu. Cách tiếp cận này giúp "vừa giữ được bản chất vật lý, vừa tận dụng sức mạnh tính toán của AI", giúp giảm đáng kể chi phí hạ tầng trong khi độ chính xác được nâng cao vượt trội.

• Ứng dụng AI trong an toàn hàng không: Báo cáo của TS. Phạm Thanh Hà và nhóm sinh viên ngành Khí tượng về dự báo tầm nhìn ngang tại sân bay Nội Bài đã gây ấn tượng mạnh. Việc sinh viên trực tiếp tham gia xây dựng các thuật toán Machine Learning cho thấy tiềm năng to lớn trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy, gắn liền lý thuyết với an toàn bay thực tiễn.

• Giải pháp cho đô thị và y tế: TS. Nguyễn Duy Tùng đã giới thiệu mô hình kết hợp thuật toán XGBoots và mô hình số trị WRF. Công nghệ này giúp hạ quy mô dữ liệu mưa xuống độ phân giải siêu cao (2 km) cho khu vực TP. Hồ Chí Minh. Kết quả nghiên cứu không chỉ phục vụ khí tượng mà còn là đầu vào đắt giá cho hệ thống dự báo dịch sốt xuất huyết (Dự án DART).

Diễn đàn kết nối: Mở cửa cơ hội quốc tế cho sinh viên

Phiên thảo luận chung diễn ra sôi nổi với hơn 80 đại biểu trực tuyến và đông đảo nhà khoa học tại hội trường 421T1. Các câu hỏi tập trung vào:

1. Làm thế nào để sinh viên ngành Khí tượng tiếp cận nhanh nhất với các thuật toán AI mới?

2. Cơ hội nhận học bổng và tham gia các chương trình trao đổi tại các viện nghiên cứu quốc tế.

3. Kinh nghiệm thực tiễn khi xử lý "dữ liệu sạch" cho các mô hình học máy tại Việt Nam.

Hội thảo đã tạo ra một nhịp cầu nối, giúp sinh viên có cơ hội tiếp xúc trực tiếp với các cựu sinh viên thành danh và các chuyên gia quốc tế, từ đó mở rộng tư duy và định hướng sự nghiệp.

Khởi đầu cho chuỗi sự kiện đột phá năm 2026

Hội thảo kết thúc tốt đẹp, đánh dấu sự khởi đầu thành công cho chuỗi hoạt động khoa học của Khoa Khí tượng Thủy văn và Hải dương học trong năm 2026. Đây là minh chứng cho nỗ lực không ngừng của Khoa trong việc thúc đẩy chuyển đổi số, đưa AI trở thành mũi nhọn trong nghiên cứu khí hậu tại Việt Nam.

PGS.TS. Trần Quốc Bình - Phó Hiệu trưởng phát biểu khai mạc Hội thảo

TS. Phạm Tiến Đạt _ Phó Trưởng Khoa phát biểu trong Hội thảo